Merdivende rıht basamağın düşey yüksekliği, basamak ise ayağın bastığı yatay genişliktir. Konforlu bir merdivenin ölçüsü, yüzyıllardır kullanılan Blondel bağıntısı ile kontrol edilir:
2 × rıht + basamak ≈ 63 cm (60-66 cm arası rahat kabul edilir)
Konutlarda rıht genellikle 15-18 cm, basamak 27-32 cm arasındadır. Rıht yükseldikçe merdiven dikleşir, basamak daraldıkça ayak tam basmaz — ikisi birlikte değerlendirilmelidir.
Önce kat yüksekliği hedef rıhta bölünür ve tam sayıya yuvarlanır — rıht adedi kesirli olamaz. Sonra kat yüksekliği bu adede bölünerek kesin rıht yüksekliği bulunur. Basamak adedi rıht adedinin bir eksiğidir; son rıht doğrudan kat döşemesine oturur.
Rıht adedi = kat yüksekliği ÷ hedef rıht (yuvarlanır) · Kesin rıht = kat yüksekliği ÷ rıht adedi
Aynı koldaki basamakların yüksekliği farklıysa, kullanıcı ritmi tutturamaz ve düşme riski doğar. Bu yüzden kesin rıht her zaman geri hesaplanır; "yaklaşık 17 cm" diye başlanıp kalan fark son basamağa bırakılmaz.
Sonuç bir ön tasarım hesabıdır; mevzuata uygunluk onayı değildir. Yangın kaçış merdiveni genişliği, sahanlık boyutları, korkuluk yüksekliği ve baş kurtarma yüksekliği ilgili yönetmeliklerde ayrıca düzenlenir ve proje müellifi tarafından denetlenir.
Kat yüksekliği hedef rıht yüksekliğine bölünüp yuvarlanır; çıkan rıht adedine kat yüksekliği tekrar bölünerek kesin rıht bulunur. Basamak adedi rıht adedinin bir eksiğidir.
Blondel bağıntısıdır: iki rıht yüksekliği ile bir basamak genişliğinin toplamı yaklaşık 63 cm olmalıdır. 60-66 cm aralığı rahat kabul edilir.
Genellikle 15-18 cm arasıdır. 17 cm civarı, 29-30 cm basamak genişliğiyle birlikte konforlu bir merdiven verir.
17 cm hedef rıhtla 18 rıht çıkar; kesin rıht 16,7 cm, basamak adedi 17 olur.
Kapsamı birlikte belirleyelim — aynı gün içinde geri dönüş.